Bộ 10 đề kiểm tra Ngữ văn Lớp 9 giữa học kì 1 năm học 2026-2027 có ma trận, bản đặc tả và đáp án chi tiết

Nội dung text: Bộ 10 đề kiểm tra Ngữ văn Lớp 9 giữa học kì 1 năm học 2026-2027 có ma trận, bản đặc tả và đáp án chi tiết

1. Biên soạn: DeThi.net.vn PHẦN II. VIẾT (5 điểm) Câu 7. (5,0 điểm) Bài viết cần xác định lãng phí điện do thói quen và trách nhiệm chung không rõ; nêu tác hại với nguồn lực, môi trường và chi phí. Đề xuất cách làm có người thực hiện, thời điểm, điều kiện an toàn, cách theo dõi. Chẳng hạn mỗi cá nhân tắt thiết bị khi phần việc của mình kết thúc, còn lớp phân công người kiểm cuối và người thay thế, cùng rà soát việc bỏ quên. Giải thích vì sao thói quen cá nhân và tổ chức chung phải hỗ trợ nhau, tránh đùn đẩy hoặc ỷ vào người trực. Khi phản hồi ý kiến, thừa nhận đóng góp đơn lẻ nhỏ nhưng chỉ ra tác dụng tích lũy, lan tỏa và sự phối hợp làm thành kết quả chung. Chấp nhận phương án khác hợp lí; không đòi số liệu tính điện. Tiêu chí chấm Nội dung / mức đáp ứng Điểm Xác định đúng vấn đề lãng phí điện trong sinh hoạt tập thể ở trường và ý nghĩa sử dụng nguồn năng lượng hợp lí: 1,0 điểm. Nêu đúng vấn đề nhưng giải thích 1 còn sơ lược: 0,5 điểm; chỉ nhắc tiết kiệm chung chung: 0,25 điểm; lạc vấn đề: 0 điểm. Phân tích nguyên nhân và tác hại bằng lí lẽ, ví dụ phù hợp: 0,75 điểm. Đủ hai mặt nhưng còn sơ lược: 0,5 điểm; mới làm rõ một mặt: 0,25 điểm; chỉ kể tên 0,75 không giải thích hoặc sai: 0 điểm. Không yêu cầu số liệu định lượng. Giải pháp phù hợp vấn đề, nêu rõ người làm, cách làm và điều kiện thực hiện an toàn, có cơ sở cho tính khả thi: 1,25 điểm. Hướng giải quyết rõ nhưng một yếu tố triển khai chưa cụ thể: 1,0 điểm; có cách làm phù hợp song người làm/điều kiện còn chung: 0,75 điểm; nêu cách làm đơn giản chưa triển khai: 0,5 điểm; chỉ khẩu 1,25 hiệu: 0,25 điểm; không có giải pháp hoặc giải pháp không phù hợp: 0 điểm. Một giải pháp đầy đủ vẫn có thể đạt tối đa; không bắt có từ hai giải pháp trở lên. Không khuyến khích học sinh tự sửa thiết bị điện. Bài có mở, thân, kết phù hợp; các ý được tổ chức và liên kết phục vụ lập luận: 0,5 điểm. Bố cục nhận ra nhưng liên kết còn rời: 0,25 điểm. Chỉ liệt kê hoặc 0,5 không hình thành bài văn: 0 điểm. Dùng từ, đặt câu, chính tả nhìn chung chính xác, diễn đạt rõ: 0,5 điểm. Có lỗi nhưng vẫn hiểu được ý chính: 0,25 điểm. Lỗi dày khiến lập luận khó hiểu: 0 0,5 điểm. Không trừ máy móc theo số lỗi. a) Giải thích được cơ chế kết nối thói quen cá nhân với tổ chức chung, ví dụ phân công kiểm cuối hỗ trợ khi cá nhân quên nhưng không thay trách nhiệm từng người: 0,5 điểm; có lí giải đúng nhưng quan hệ còn chưa đầy đủ: 0,25 điểm; chỉ nêu cần kết hợp/cùng thực hiện, không lí giải: 0 điểm. b) Phản hồi có lí lẽ đối với ý kiến “nỗ lực một người chẳng đáng kể”: chỉ ra giới 1 hạn của ý kiến và giải thích vì sao hành động cá nhân vẫn có ý nghĩa trong tập thể, có thể qua tích lũy, lan tỏa hoặc tránh đùn đẩy: 0,5 điểm. Có lí giải phù hợp nhưng mới làm rõ một mặt: 0,25 điểm. Chỉ đồng ý/không đồng ý hoặc khẳng định cá nhân quan trọng mà không lí giải: 0 điểm. Không tính lại điểm chỉ cho việc liệt kê giải pháp ở tiêu chí giải pháp. 66
2. Biên soạn: DeThi.net.vn MA TRẬN ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KÌ I Môn Ngữ văn - Lớp 9 - Năm học 2026-2027 - Đề số 09 Thời gian làm bài: 90 phút Mức độ nhận thức Kĩ Nội dung/đơn vị kiến Chỉ TT Nhận biết Thông hiểu Vận dụng Vận dụng cao Tổng năng thức tiêu TNKQ TL TNKQ TL TNKQ TL TNKQ TL Số Đọc 2 (C1, C2) - 1 (C4) 1 (C6) - 1 (C7) - - 5 1 Truyện truyền kì câu/ý hiểu Điểm 1 0 0,5 1 0 1 0 0 3,5 (35%) Số Đọc Tiếng Việt: yếu tố Hán 1 (C3) - - 1 (C5) - - - - 2 1 câu/ý hiểu Việt dễ nhầm lẫn Điểm 0,5 0 0 1 0 0 0 0 1,5 (15%) Cộng Đọc hiểu Điểm 1,5 0 0,5 2 0 1 0 0 5 (50%) Số Nghị luận phân tích thơ - - - 1 (C8*) - 1 (C8*) - 1 (C8*) 1 2 Viết câu/ý song thất lục bát Điểm 0 0 0 1 0 3 0 1 5 (50%) Cộng Viết Điểm 0 0 0 1 0 3 0 1 5 (50%) Số Tổng số câu/ý 3 - 1 3* - 2* - 1* 8 câu/ý Tổng điểm Điểm 1,5 0 0,5 3 0 4 0 1 10 (100%) Tỉ lệ theo mức % 15% 35% 40% 10% 100% Ghi chú: TNKQ: trắc nghiệm nhiều lựa chọn; TL: tự luận. C là số câu, chữ a, b... là ý. *: câu/ý có điểm ở nhiều mức; chỉ tính một lần trong tổng số câu/ý. Điểm từng mức là phần điểm của câu/ý, không phải toàn bộ điểm lặp lại. 67
3. Biên soạn: DeThi.net.vn BẢN ĐẶC TẢ ĐỀ KIỂM TRA GIỮA HỌC KÌ I Môn Ngữ văn - Lớp 9 - Năm học 2026-2027 - Đề số 09 Thời gian làm bài: 90 phút Số câu/ý theo mức độ nhận thức Kĩ Nội dung/đơn vị TT Yêu cầu cần đạt/Mức độ đánh giá Thông Vận dụng năng kiến thức Nhận biết Vận dụng hiểu cao Nhận biết - C1: Nhận biết người kể giấu mình qua cách gọi tên và kể về nhân vật. Năng lực: Năng lực đọc hiểu văn học và sử dụng tiếng Việt. 2 (C1, C2) - - - - C2: Nhận ra trật tự trước/sau của hai sự kiện hiển ngôn. Năng lực: Năng lực đọc hiểu văn học và sử dụng tiếng Việt. Thông hiểu - C4: Hiểu quan hệ nhân quả giữa trải nghiệm dưới âm phủ và sự thay đổi Đọc hành động. 1 Truyện truyền kì hiểu Năng lực: Năng lực đọc hiểu văn học và sử dụng tiếng Việt. - 2 (C4, C6) - - - C6: Giải thích vai trò của kết thúc kì ảo đối với cơ hội thay đổi cách sống của nhân vật. Năng lực: Năng lực đọc hiểu văn học và sử dụng tiếng Việt. Vận dụng - C7: Đánh giá một thông điệp có tính tuyệt đối bằng căn cứ văn bản và cân nhắc trách nhiệm trong đời sống. - - 1 (C7) - Năng lực: Năng lực đọc hiểu văn học và sử dụng tiếng Việt. Nhận biết - C3: Nhận biết nghĩa yếu tố Hán Việt đã nêu trực tiếp trong chú thích. 1 (C3) - - - Tiếng Việt: yếu tố Năng lực: Năng lực đọc hiểu văn học và sử dụng tiếng Việt. Đọc 1 Hán Việt dễ nhầm hiểu Thông hiểu lẫn - C5: Giải thích nghĩa hai từ có yếu tố Hán Việt gần âm và phân biệt cách dùng trong ngữ cảnh mới. - 1 (C5) - - Năng lực: Năng lực đọc hiểu văn học và sử dụng tiếng Việt. 68
4. Biên soạn: DeThi.net.vn Số câu/ý theo mức độ nhận thức Kĩ Nội dung/đơn vị TT Yêu cầu cần đạt/Mức độ đánh giá Thông Vận dụng năng kiến thức Nhận biết Vận dụng hiểu cao Thông hiểu / Vận dụng / Vận dụng cao - yêu cầu tích hợp Nghị luận phân tích - C8*: Viết bài phân tích thơ song thất lục bát; kết nối cảnh với tình, tổng hợp 2 Viết thơ song thất lục giá trị nhân văn và đánh giá giới hạn một nhận xét phiến diện. - 1 (C8*) 1 (C8*) 1 (C8*) bát Năng lực: Năng lực ngôn ngữ và văn học: lập luận phân tích thơ. Ghi chú: TNKQ: trắc nghiệm nhiều lựa chọn; TL: tự luận. C là số câu, chữ a, b... là ý. *: câu/ý có điểm ở nhiều mức; chỉ tính một lần trong tổng số câu/ý. Điểm từng mức là phần điểm của câu/ý, không phải toàn bộ điểm lặp lại. 69
5. Biên soạn: DeThi.net.vn ĐỀ THAM KHẢO ĐỀ THI GIỮA HỌC KÌ I - NĂM HỌC 2026-2027 ĐỀ SỐ 09 Môn: Ngữ văn - Lớp: 9 Thời gian làm bài: 90 phút Làm bài trên giấy riêng, ghi rõ số câu. Không sử dụng tài liệu hoặc thiết bị tra cứu. PHẦN I. ĐỌC HIỂU (5 điểm) Đọc ngữ liệu sau và trả lời các câu 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7. CHUYỆN LÝ TƯỚNG QUÂN (trích) Quyền vị đã cao, Lý bèn làm những việc trái phép, dựa lũ trộm cướp như lòng ruột, coi người nho sĩ như cừu thù, thích sắc đẹp, ham tiền tài, tham lam không chán; lại tậu lắm ruộng vườn, dựng nhiều nhà cửa, khai đào đồng nội để làm ao, dồn đuổi xóm giềng cho rộng đất, đi kiếm những hoa kỳ, đá lạ từ bên huyện khác đem về. Người trong vùng phục dịch nhọc nhằn, anh nghỉ thì em đi, chồng về thì vợ đổi, ai nấy đều vai sưng tay rách, rất là khổ sở, nhưng hắn vẫn điềm nhiên không chút động tâm. [...] Người con trai Lý là Thúc Khoản cũng thường can ngăn cha luôn, nhưng Lý chứng nào vẫn giữ tật ấy. Năm 40 tuổi thì Lý chết ở nhà; ngoài đường sá người ta bàn bạc huyên hoa, bảo với nhau rằng: — Kẻ làm thiện thường phải chết về đao binh, kẻ làm ác lại được chết trong nhà cửa, đạo trời để đâu không biết! Trước đây có người bản châu là Nguyễn Quỳ, khảng khái chuộng điều khí tiết, vốn cùng chơi thân với Thúc Khoản, nhưng chết đã 3 năm nay rồi. Một hôm Thúc Khoản đi chơi sớm, chợt gặp ở đường; Nguyễn Quỳ bảo Thúc Khoản rằng: — Phụ thân anh sắp bị đem ra tra hỏi. Tôi vì quen thân với anh, nên đến bảo cho anh biết trước. Anh có muốn xem, tối mai tôi cho người đến đón, anh sẽ được xem. Nhưng xem rồi cần phải giữ kín. Nếu nói hở ra một lời thì tai vạ sẽ lây sang đến tôi ngay. Nói xong liền biến mất không thấy đâu nữa. Đến hẹn, Thúc Khoản ngồi trong một buồng nhỏ ngóng đợi. Nửa đêm, quả thấy mấy người lính đầu ngựa đến đón tới một cung điện lớn. [...] [Lược một đoạn: Thúc Khoản thấy cha bị xét tội, trừng phạt dưới âm phủ vì làm ác.] Quỷ sứ liền vào lôi Hữu Chi điệu đi. Bấy giờ Thúc Khoản ở khe tường dòm thấy, khóc thất thanh đi. Mấy người quỷ sứ liền lấy tay bưng miệng rồi đưa về nhà, ném chàng từ trên không xuống đất. Thúc Khoản giật mình tỉnh dậy, thấy người nhà đương ngồi chung quanh mà khóc, nói mình chết đã hai ngày rồi, chỉ vì thấy ngực hãy còn thoi thóp và hơi nong nóng, cho nên chưa dám đem chôn. Thúc Khoản bèn ruồng bỏ vợ con, đem của nả tán cấp mọi người và đốt hết những văn tự nợ, vào rừng hái thuốc tu luyện. Nguyễn Dữ, Truyền kỳ mạn lục, Trúc Khê Ngô Văn Triện dịch, Tân Việt, 1952; Wikisource, truyện 17. Bỏ gạch nối từ ghép; [...] chỉ phần lược. Chú thích: Lý: Lý Hữu Chi. Phụ thân: cha (yếu tố phụ nghĩa là cha). Tán cấp: chia cho. Văn tự nợ: giấy ghi nợ. 70